Piylənmə beyin üçün təhlükəlidir: Yeni araşdırma beyin qabığının incəlməsini və zəif yaddaşı göstərir

Piylənmə və Beyin Sağlamlığı: Araşdırmanın Təfərrüatları

Son illərə qədər piylənmə əsasən ürək-damar xəstəlikləri, şəkərli diabet və oynaq problemləri ilə əlaqələndirilirdi. Ancaq Leiden Universiteti Tibb Mərkəzinin tədqiqatçıları daha dərin bir əlaqə aşkar ediblər: artıq bədən yağı beyində struktur dəyişikliklərinə səbəb olur. Bu nəticəyə onlar Böyük Britaniyanın UK Biobank layihəsinin məlumatları əsasında gəliblər.

Alimlər 12 min nəfərin beyin MRT görüntülərini analiz edərək, bədən kütlə indeksi və beyindəki dəyişikliklər arasında aydın əlaqə tapıblar. Bu nəticələr Radioloji Cəmiyyətinin mətbuat xidmətində dərc edilib (mənbə).

Tədqiqat göstərir ki, bədən yağının artması ilə aşağıdakı dəyişikliklər baş verir:

• Beyin qabığının qalınlığı azalır.

• Ağ maddənin strukturu pozulur.

• Sinir əlaqələrinin sürəti və sabitliyi zəifləyir.

Bu dəyişikliklər yaddaş problemlərinə, zəif qərarvermə qabiliyyətinə və motor funksiyalarda ləngiməyə səbəb olur.

Beyin Qabığının İncəlməsi və Ağ Maddə Pozğunluqları

Beyin qabığının qalınlığının azalması xüsusilə narahatedici göstəricidir. Çünki məhz beyin qabığı yaddaşın formalaşması, planlaşdırma və kompleks düşünmə funksiyaları üçün cavabdehdir.

Ağ maddədə baş verən mikroskopik dəyişikliklər isə neyronlar arasında siqnal ötürülməsində problemlərə yol açır. Bu isə gündəlik həyatda informasiya emalının ləngiməsinə və reaksiya qabiliyyətinin azalmasına səbəb olur.

Maraqlıdır ki, bu dəyişikliklər artıq yalnız yaşlanma ilə deyil, həm də artıq çəki ilə əlaqələndirilir.

Çıxış Yolu: Arıqlamaq və Aktiv Həyat Tərzi

Tədqiqatın müəllifləri qeyd edirlər ki, bu dəyişikliklər tamamilə geridönməz deyil. Sağlam çəkiyə nail olmaq və fiziki aktivliyi artırmaq beyin strukturlarında müsbət dəyişikliklərə gətirib çıxara bilər.

Xüsusilə, aşağıdakı tədbirlər tövsiyə olunur:

• Gündə ən azı 30 dəqiqə orta intensivlikdə fiziki fəaliyyətlə məşğul olmaq (məsələn, sürətli gəzinti, üzgüçülük və ya velosiped sürmək).

• Sağlam və balanslı qidalanmanı təmin etmək.

• Stressi idarə etməyi öyrənmək və kifayət qədər yatmaq.

Tədqiqatçılar bildirirlər ki, bu kimi tədbirlər sadəcə bədənin deyil, həm də beyinin uzunmüddətli sağlamlığı üçün həyati əhəmiyyət daşıyır.

Piylənmə artıq təkcə fiziki xəstəliklərlə deyil, həm də zehni zəifliklə birbaşa əlaqələndirilir. Beyin funksiyalarının qorunması və zəifləməsinin qarşısını almaq üçün artıq çəkidən qurtulmaq və aktiv həyat tərzini qəbul etmək vacibdir.

Alimlərin sözlərinə görə, bu sahədə atılacaq vaxtında addımlar gələcəkdə ciddi nevroloji problemlərin qarşısını almağa kömək edə bilər.